15 – Αρμοδιότητες
15.
(1) Οι λειτουργοί των Υπηρεσιών Αναζωογόνησης του Υπουργείου Υγείας έχουν τις ακόλουθες αρμοδιότητες:―
(α) ασκούν οποιουσδήποτε τακτικούς ή έκτακτους ελέγχους για να διαπιστωθεί κατά πόσο τηρούνται οι πρόνοιες του νόμου και των κανονισμών·
(β) αναφέρουν στην αρμόδια αρχή κάθε περίπτωση, κατά την οποία οποιαδήποτε διάταξη του Νόμου ή των Κανονισμών δεν έχει τηρηθεί ή δεν τηρείται και να τη συμβουλεύει για τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν·
(2) Οι λειτουργοί των Υπηρεσιών Αναζωογόνησης του Υπουργείου Υγείας, κατόπιν έγκρισης της Αρμόδιας αρχής, δύναται να παρέχουν προγράμματα εκπαίδευσης στις πιο κάτω περιπτώσεις:
(α) για τις ανάγκες του Υπουργείου Υγείας·
(β) ευάλωτες ομάδες πληθυσμού ή οργανωμένα σύνολα·
(γ) ουσιώδεις ή άλλες υπηρεσίες δημοσίου συμφέροντος·
Τέλος
Το Άρθρο 15 ρυθμίζει τις εξουσίες διενέργειας ελέγχων και επιθεωρήσεων από την αρμόδια αρχή στο πλαίσιο εφαρμογής του Νόμου, περιλαμβανομένης της πρόσβασης σε εγκαταστάσεις, εγγράφων και λοιπών πληροφοριών.
Νομικά ζητήματα / Παρατηρήσεις:
1. Εύρος ελεγκτικών εξουσιών και αρχή της νομιμότητας: Η διάταξη απονέμει ευρείες ελεγκτικές εξουσίες χωρίς σαφή προσδιορισμό του αντικειμένου, των ορίων και του σκοπού κάθε ελέγχου. Η γενικότητα αυτή εγείρει ζήτημα συμμόρφωσης με την αρχή της νομιμότητας και της προβλεψιμότητας.
2. Διαδικαστικές εγγυήσεις κατά τη διενέργεια ελέγχων: Δεν προβλέπονται ρητά βασικές διαδικαστικές εγγυήσεις, όπως προηγούμενη ενημέρωση (όπου αυτό είναι εφικτό), επίδοση εντολής ελέγχου, καταγραφή ευρημάτων και αιτιολογημένη κοινοποίηση των αποτελεσμάτων. Η απουσία αυτών επηρεάζει τη διαφάνεια και τη χρηστή διοίκηση.
3. Αναλογικότητα και αναγκαιότητα των μέτρων: Η άσκηση ελεγκτικών εξουσιών πρέπει να τελεί σε αναλογία προς τον επιδιωκόμενο σκοπό και να περιορίζεται στα απολύτως αναγκαία μέτρα. Η διάταξη δεν ενσωματώνει ρητή αναφορά σε στάθμιση αναλογικότητας.
4. Πρόσβαση σε έγγραφα και πληροφορίες: Η υποχρέωση παροχής πρόσβασης σε έγγραφα και πληροφορίες διατυπώνεται χωρίς σαφή όρια ως προς το είδος των στοιχείων, τον σκοπό της πρόσβασης και τη διάρκεια διατήρησής τους. Η αοριστία αυτή δύναται να επηρεάσει την ασφάλεια δικαίου.
5. Σχέση με λοιπές διατάξεις του Νόμου: Το Άρθρο 15 συνδέεται λειτουργικά με τα Άρθρα 14 και 17, ωστόσο δεν αποσαφηνίζει επαρκώς τον διαχωρισμό μεταξύ ελέγχου, αξιολόγησης και επιβολής συνεπειών, γεγονός που δημιουργεί ανάγκη συστηματικής αποσαφήνισης.
Συμπέρασμα – Παρατήρηση: Προκύπτει ανάγκη περαιτέρω εξειδίκευσης των ελεγκτικών εξουσιών του Άρθρου 15, με σαφή οριοθέτηση του αντικειμένου και των διαδικασιών ελέγχου, ενσωμάτωση βασικών διαδικαστικών εγγυήσεων και ρητή αναφορά στην αρχή της αναλογικότητας, ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια δικαίου και η διαφάνεια κατά την εφαρμογή του Νόμου.
Προτεινόμενη Τροποποίηση:
Η παροχή εκπαίδευσης από κρατικές υπηρεσίες να γίνεται μόνο συμπληρωματικά και σε συνεργασία με εγκεκριμένους παρόχους εκπαίδευσης.
Π.χ.: «…κατόπιν συνεργασίας ή σύμπραξης με εγκεκριμένους Παρόχους Εκπαίδευσης.»
Οι όροι που αφορούν ευάλωτες ομάδες, οργανωμένα σύνολα και υπηρεσίες δημοσίου συμφέροντος χρήζουν περαιτέρω εξειδίκευσης, καθώς η υπέρμετρα ευρεία διατύπωση ενδέχεται να δημιουργήσει ασάφεια και ανισότητες εφαρμογής.
Εισηγούμαστε όπως η εκπαίδευση των λειτουργών Υπηρεσιών Αναζωογόνησης παραμείνει κατά κύριο λόγο εντός του πλαισίου αρμοδιοτήτων του Υπουργείου Υγείας, με δυνατότητα εξαιρέσεων μόνο σε ειδικές και δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.
Άρθρο 15 – Παράγραφος 2
Εισηγούμαστε όπως αντικατασταθεί η αναφορά σε «παροχή προγραμμάτων εκπαίδευσης» με σαφή διάκριση ότι:
• οι δωρεάν δράσεις περιορίζονται σε ενημερωτικού χαρακτήρα παρεμβάσεις,
• οι οποίες δεν ισοδυναμούν ούτε υποκαθιστούν πιστοποιημένη εκπαίδευση.
Η διάκριση αυτή είναι αναγκαία για την αποφυγή αθέμιτου ανταγωνισμού και για τη διατήρηση της συνοχής του ρυθμιστικού πλαισίου.
Το Άρθρο 15 στοχεύει στην εποπτεία, όμως χρειάζεται ενίσχυση σε σημεία που διασφαλίζουν διαφάνεια, αντικειμενικότητα και αποφυγή σύγκρουσης ρόλων. Ειδικά το εδάφιο (2), που επιτρέπει στους λειτουργούς των Υπηρεσιών Αναζωογόνησης να παρέχουν προγράμματα εκπαίδευσης, δημιουργεί εν δυνάμει ασυμβίβαστο (ο ελεγκτής να είναι ταυτόχρονα και πάροχος στην ίδια αγορά), κάτι που μπορεί να πλήξει τον ανταγωνισμό και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη στο σύστημα αδειοδότησης. Προτείνεται να τεθούν σαφείς εγγυήσεις: (α) έλεγχοι βάσει τυποποιημένων κριτηρίων/εντύπων και υποχρεωτική έκθεση ελέγχου, (β) περιορισμός πρόσβασης μόνο στα αναγκαία στοιχεία με προστασία εμπορικού απορρήτου/πνευματικής ιδιοκτησίας, (γ) δυνατότητα εξ αποστάσεως ελέγχων όπου ενδείκνυται, και (δ) ρητή πρόνοια ότι η παροχή εκπαίδευσης από το Υπουργείο επιτρέπεται μόνο κατ’ εξαίρεση (εσωτερικές ανάγκες/δημόσιο συμφέρον), με όρους διαφάνειας και χωρίς στρέβλωση της αγοράς—και όπου εκδίδονται πιστοποιήσεις, αυτές να εκδίδονται μόνο μέσω αδειοδοτημένου Παροχέα Εκπαίδευσης/Φορέα Απονομής Πιστοποιήσεων, ώστε να διασφαλίζεται ιχνηλασιμότητα και ισότιμη εφαρμογή του νόμου.
Πρόταση
15.—(1) Οι εξουσιοδοτημένοι λειτουργοί/ελεγκτές της αρμόδιας υπηρεσίας του Υπουργείου Υγείας έχουν τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
(α) διενεργούν τακτικούς ή/και έκτακτους ελέγχους/επιθεωρήσεις για να διαπιστώνεται η συμμόρφωση με τον παρόντα Νόμο, τους Κανονισμούς και τους όρους άδειας·
(β) αξιολογούν, βάσει τυποποιημένων κριτηρίων και διαδικασιών, στοιχεία που αφορούν την αδειοδότηση, την ανανέωση, την εποπτεία ή/και τη διερεύνηση καταγγελιών·
(γ) συντάσσουν έκθεση ελέγχου με ευρήματα και, όπου απαιτείται, εισηγούνται διορθωτικά μέτρα και εύλογη προθεσμία συμμόρφωσης·
(δ) εισηγούνται προς την Αρμόδια Αρχή τη λήψη μέτρων (περιλαμβανομένης της αναστολής ή/και ανάκλησης άδειας) μόνο κατόπιν τεκμηριωμένης αιτιολόγησης, σύμφωνα με τον παρόντα Νόμο·
(ε) τηρούν αρχείο ελέγχων και ευρημάτων, σύμφωνα με τις αρχές της αναγκαιότητας, της αναλογικότητας και της προστασίας δεδομένων.
15.—(2) Κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους, οι λειτουργοί/ελεγκτές:
(α) επιδεικνύουν έγγραφη εξουσιοδότηση και καθορίζουν το αντικείμενο και την έκταση του ελέγχου, εκτός εάν συντρέχουν τεκμηριωμένοι επείγοντες λόγοι·
(β) περιορίζουν την πρόσβαση, συλλογή και/ή λήψη αντιγράφων στοιχείων στα απολύτως αναγκαία και συναφή για τον σκοπό του ελέγχου (need-to-know)·
(γ) δεσμεύονται από υποχρέωση εμπιστευτικότητας και δεν κοινοποιούν ούτε χρησιμοποιούν πληροφορίες/υλικό που λαμβάνουν γνώση κατά τον έλεγχο, ιδίως όταν συνιστούν εμπορικό ή/και επιχειρησιακό απόρρητο, πνευματική ιδιοκτησία, εξεταστικά εργαλεία ή εμπιστευτικά επιχειρησιακά δεδομένα·
(δ) τηρούν τις διατάξεις του Γενικού Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 (GDPR) και της εθνικής νομοθεσίας περί προστασίας δεδομένων, με κατάλληλα τεχνικά/οργανωτικά μέτρα και, όπου εφαρμόζεται, καταγραφή ενεργειών·
(ε) εφαρμόζουν ενιαία, αντικειμενικά και αναλογικά κριτήρια σε όλους τους παρόχους, χωρίς διακρίσεις.
15.—(3) Ο έλεγχος δύναται να διενεργείται και εξ αποστάσεως (remote), μέσω ασφαλών ηλεκτρονικών μέσων, όταν αυτό είναι πρακτικά εφικτό και δεν υποβαθμίζει τον σκοπό του ελέγχου, σύμφωνα με τους Κανονισμούς ή/και οδηγίες γενικής εφαρμογής.
15.—(4) Νοείται ότι οι λειτουργοί/ελεγκτές δεν δύνανται να παρέχουν προγράμματα εκπαίδευσης στην αγορά κατά τρόπο που δημιουργεί σύγκρουση ρόλων με την εποπτεία/έλεγχο. Εξαιρέσεις επιτρέπονται μόνο:
(α) για τεκμηριωμένες εσωτερικές ανάγκες του Υπουργείου Υγείας· ή
(β) για μη κερδοσκοπικές δράσεις δημοσίου συμφέροντος προς ευάλωτες ομάδες πληθυσμού ή οργανωμένα σύνολα· ή
(γ) για ουσιώδεις ή άλλες υπηρεσίες δημοσίου συμφέροντος,
νοουμένου ότι εφαρμόζονται όροι διαφάνειας, τεκμηρίωσης και μη στρέβλωσης του ανταγωνισμού, όπως καθορίζονται με Κανονισμούς.
15.—(5) Σε περίπτωση που στο πλαίσιο του εδαφίου (4) απαιτείται έκδοση πιστοποιητικών εκπαίδευσης, η έκδοση διενεργείται αποκλειστικά από αδειοδοτημένο Παροχέα Εκπαίδευσης και/ή Φορέα Απονομής Πιστοποιήσεων (Awarding Body) σύμφωνα με τον παρόντα Νόμο, με μοναδικό αναγνωριστικό και δυνατότητα επαλήθευσης (verification), σύμφωνα με τους Κανονισμούς.